De Spaanse premier Pedro Sánchez, ooit geprezen als hervormer die in 2018 een corrupte conservatieve regering ten val bracht, is nu verwikkeld in een steeds groter wordend corruptieschandaal dat zijn politieke voortbestaan bedreigt. Hoewel hij er niet persoonlijk bij betrokken is, staat het leiderschap van Sánchez onder druk nu sleutelfiguren binnen zijn Socialistische Partij (PSOE) te maken krijgen met ernstige beschuldigingen.
De controverse escaleerde nadat er audio-opnames opdoken waarop de voormalige nummer drie van de PSOE, Santos Cerdán, te zien leek te zijn, terwijl hij sprak over commissies die in ruil voor overheidsopdrachten werden betaald. Cerdán, een nauwe bondgenoot van Sánchez en een belangrijke speler in recente politieke onderhandelingen, is afgetreden en moet voor het Hooggerechtshof verschijnen. Hij ontkent alle wangedrag, net als twee anderen die bij het onderzoek betrokken zijn: voormalig minister van Transport José Luis Ábalos en zijn adviseur, Koldo García. Alle drie komen ze voor op de gelekte audio.
Sánchez had Cerdán eerder verdedigd en de oppositie zelfs van laster beschuldigd. Nu heeft hij, na een misplaatst vertrouwen te hebben toegegeven, zijn excuses aangeboden, maar beloofd zijn termijn tot 2027 uit te zitten. In een brief aan de PSOE-leden benadrukte hij hoe belangrijk het is om zich te concentreren op urgente sociale en economische kwesties in plaats van zich te verliezen in schandalen. Zijn geloofwaardigheid heeft echter een deuk opgelopen.
De oppositie, geleid door de conservatieve Partido Popular (PP) en gesteund door het extreemrechtse Vox, heeft het schandaal aangegrepen en leuzen geslingerd voor het aftreden van Sánchez in het parlement en hem ervan beschuldigd een corrupte regering te leiden. Wat de onrust nog groter maakt, is dat Sánchez' vrouw en broer beiden afzonderlijk worden onderzocht, beschuldigingen die ze ontkennen, net als de procureur-generaal. De bondgenoten van de premier beweren dat deze onderzoeken politiek gemotiveerde aanvallen zijn, aangestuurd door conservatieve krachten en sympathiserende rechters.
Ondanks oproepen tot zijn aftreden, suggereren analisten dat een aftreden rampzalig zou zijn voor Sánchez' PSOE, en mogelijk verkiezingen zou ontketenen die de macht zouden kunnen overdragen aan de PP en Vox. Een gefragmenteerd links electoraat contrasteert sterk met een sterk gemobiliseerd rechts, wat de positie van Sánchez verder verzwakt.
Intern hebben zelfs enkele PSOE-leden, zoals de socialistische voorzitter van Castilla-La Mancha, hun zorgen geuit over het imago van de partij. Toch zal Sánchez premier blijven zolang zijn fragiele coalitie van linkse en nationalistische partijen standhoudt.
Hij staat nu voor de dubbele uitdaging om bondgenoten verenigd te houden en verdere schandalen te voorkomen, vooral nu hij onder toenemende druk naar een NAVO-top gaat om de defensie-uitgaven te verhogen. Nog een controversieel punt waartegen hij zich verzet. Met de mogelijkheid van meer onthullingen blijft Sánchez' machtspositie wankel.
