De regionale overheid van Valencia wordt ervan beschuldigd in het geheim de weg vrij te maken voor een omstreden afvalverwerkingsinstallatie in Torremendo door de mogelijkheid daarvan op te nemen in het onlangs goedgekeurde milieubeschermingsplan voor het toekomstige natuurpark Sierra Escalona.
Het Plan voor het Beheer van Natuurlijke Hulpbronnen (PORN), dat deze week in het staatsblad is gepubliceerd, regelt het landgebruik op meer dan 19,000 hectare in delen van Orihuela, San Miguel de Salinas en Pilar de la Horadada. Hoewel het wordt gepresenteerd als een belangrijke stap voorwaarts in de milieubescherming, blijkt uit de kleine lettertjes dat afvalverwerkings-, -verwijderings- en -recyclinginstallaties worden beschouwd als "compatibel gebruik" binnen bepaalde bufferzones van het park.
Critici zeggen dat de stap in feite de locatie Torremendo – die al lange tijd door de bewoners wordt afgewezen – er stiekem bij betrekt zonder deze expliciet te benoemen.
De voorgestelde installatie wordt gepromoot door het Vega Baja Sostenible Consortium, dat afval beheert van 27 gemeenten. De aannemer, een joint venture tussen PreZero en Cívica, heeft een stuk grond in Torremendo – in bezit sinds 2008 en historisch verbonden met het Brugal-corruptieonderzoek – aangewezen als de meest geschikte locatie. De locatie ligt tussen de bergketens van Pujálvarez en Cristo, nabij de grens met Murcia en stroomopwaarts van de geplande Tabala-dam voor waterbeheersing.
De inwoners hebben de locatie jaren geleden massaal afgewezen en het verzet blijft hevig. De burgemeester van Orihuela heeft publiekelijk gezworen zich tegen de fabriek te verzetten en dreigde zelfs de gemeente uit het consortium terug te trekken als de fabriek er toch komt.
Het onlangs goedgekeurde PORN-plan voor Sierra Escalona en Dehesa de Campoamor laat het gebied echter binnen beschermde grenzen en staat expliciet afvalverwerkingsinstallaties toe in aangewezen "impactbufferzones", mits deze bosgebieden en gipsvegetatie vermijden. Milieugroepen zijn woedend.
Miguel Ángel Pavón, voorzitter van Amigos de Sierra Escalona, noemde de opname "onaanvaardbaar" en waarschuwde dat het decennia aan natuurbeschermingsinspanningen in een van de ecologisch meest waardevolle gebieden van de regio Valencia ondermijnt.
Het consortium betoogt dat de installatie dringend nodig is. Zonder eigen faciliteit wordt het afval van Vega Baja momenteel naar wel 13 verschillende stortplaatsen vervoerd, waarvan sommige buiten de regio liggen, wat de kosten en logistieke complexiteit verhoogt. Voorzitter Francisco Cano van het consortium benadrukt dat een definitief besluit tijdens deze zittingsperiode zal worden voorgelegd aan alle 27 gemeenten, plus de provinciale raad en de regionale overheid.
Er blijven echter vermoedens bestaan dat de Generalitat juridische mechanismen zal proberen te gebruiken om de gemeentelijke vergunningsprocedure volledig te omzeilen door zich te beroepen op een "dwingend algemeen belang".
Het toekomstige natuurpark – dat zich uitstrekt over meer dan 18,000 hectare – omvat dennenbossen, struikgewassen, een mozaïek van landbouwgrond en het stuwmeer La Pedrera. Het is de thuisbasis van steenarenden, Bonelli's arenden, oehoe's en een van de grootste populaties wilde katten in Zuidoost-Spanje.
Voor veel inwoners en natuurbeschermers is de vraag nu duidelijk: hoe kan een gebied dat tot natuurpark wordt verheven, tegelijkertijd een regionale afvalverwerkingsinstallatie huisvesten?
